অভ্ৰ দাস অসমৰ কুইজিং ক্ষেত্ৰৰ এক আগশাৰীৰ ব্যক্তি, যিয়ে ৰাজ্যখনৰ লগতে বাহিৰতো ৭০০ৰো অধিক কুইজ জয় কৰাৰ বাবে জনাজাত। ডঃ ডেৰেক অ'ব্ৰায়েনৰ অধীনত ২০০০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় কুইজ চেম্পিয়ন হোৱাৰ উপৰিও, তেওঁ ১৯৯৫ আৰু ২০১৮ চনৰ ভিতৰত কপ কুৱেষ্ট (Cop Quest), ব্ৰেইন জেম (Brain Jam) আৰু বহুতো নামী মুকলি আৰু আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় কুইজত খিতাপ অৰ্জন কৰিছে। এগৰাকী কুইজমাষ্টৰ হিচাপে, তেওঁ ভাৰতৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত ৫০০ৰো অধিক কুইজ পৰিচালনা কৰিছে, যাৰ ভিতৰত আছে আই আই টি (IIT), এন আই টি (NIT), আই আই এছ ই আৰ (IISER) আৰু অসমৰ প্ৰধান প্ৰতিষ্ঠানসমূহ। তেওঁ মালয়েছিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰতিষ্ঠিত এছিয়ান কুইজ চেম্পিয়নশ্বিপ (Asian Quiz Championship)ৰ বাবেও প্ৰশ্ন প্ৰস্তুত কৰিছিল আৰু আকাশবাণী (AIR) আৰু দূৰদৰ্শনত (Doordarshan) কুইজ অনুষ্ঠান পৰিচালনা কৰিছে। অভ্ৰ দাসে "দ্য আছাম ট্ৰিবিউন" (The Assam Tribune) কাকতত এটা দীঘলীয়া স্তম্ভ লিখাৰ লগতে "দ্য আলটিমেট কুইজ বুক" (The Ultimate Quiz Book) শৃংখলাও ৰচনা কৰিছে। কুইজিংৰ বাহিৰেও, তেওঁ স্বাস্থ্যসেৱা খণ্ডত কৰ্মৰত এগৰাকী ব্যয় লেখাপালক (Cost Accountant) আৰু ফুটবল, ভ্ৰমণ, পুৰণি হিন্দী গান আৰু বিৰিয়ানীৰ প্ৰতি আগ্ৰহী।

১. আপুনি ব্যক্তিগতভাৱে কুইজিংৰ মনোভাৱক কিদৰে সংজ্ঞায়িত কৰে? ই তথ্য, কৌতূহল নে আন কিবা?

উত্তৰ: যেতিয়া আপুনি কিতাপ পঢ়ে আৰু তাৰ পিছত কিছুমান সত্য তথ্য আৱিষ্কাৰ কৰে, তেতিয়া আপুনি জানে যে ই এক ঐশ্বৰিক অনুভূতি। কুইজিংৰ মনোভাৱো একেই, নতুন নতুন কথা শিকিবলৈ এক ইচ্ছা, আৰু হয়, সেই উৎসাহ কৌতূহলৰ পৰা আহে।

২. কুইজিংৰ সৈতে আপোনাৰ যাত্ৰা কিদৰে আৰম্ভ হৈছিল? যেতিয়া আপুনি আৰম্ভ কৰিছিল, তেতিয়া কুইজিংৰ পৰিবেশ কিদৰে আছিল?

উত্তৰ: মই এটা খেলুৱৈ পৰিয়ালৰ পৰা আহিছো। মোৰ দেউতা অজয় দাসে অসম ৰাজ্যিক ফুটবল দলক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল আৰু মোৰ খুড়া অৰূপ দাসে ভাৰতীয় জাতীয় ফুটবল দলক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল, সেয়েহে ফুটবল আৰু ক্ৰিকেট আৰু টেনিছৰ দৰে আন খেলৰ প্ৰতি মোৰ এক বিশেষ আগ্ৰহ আছিল। মই ভাবো তাৰ পৰাই মোৰ কৌতূহলৰ স্ফুলিংগ জ্বলি উঠিছিল। কুইজিংৰ ক্ষেত্ৰত, ৯০ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে গুৱাহাটী বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়ত যোগদান কৰাৰ লগে লগে এই সকলোবোৰ আৰম্ভ হৈছিল। মোৰ প্ৰথম কুইজটো আছিল কলেজ সপ্তাহৰ এটা অংশ। সঁচাকৈ ক'বলৈ গ'লে, সেইবোৰ বেছিভাগ সাধাৰণ জ্ঞান ভিত্তিক প্ৰশ্ন আছিল, হয় আপুনি জানিছিল নহয় আপুনি নাজানিছিল। মোৰ আজিও বেছিভাগ কুইজাৰৰ কথা মনত আছে। আমি কুইজ কিতাপ, কুইজ স্তম্ভ মুখস্থ কৰিছিলো। প্ৰশ্নবোৰ বেছিভাগ এটা বা দুটা শাৰীৰ আছিল। আমাৰ সংগীত, চলচ্চিত্ৰ, 'মই কোন' ৰাউণ্ড, ক্লু ৰাউণ্ডত কিছু নিৰ্দিষ্ট ৰাউণ্ড আছিল, কিন্তু কম বেছি পৰিমাণে এই সকলোবোৰ সাধাৰণ জ্ঞানৰ বিষয় আছিল।

৩. আপোনাৰ কুইজিং জীৱনৰ এনে কোনো স্মৃতি বা মুহূৰ্ত আপুনি ক’ব পাৰিবনে যিয়ে আজিও আপোনাৰ গাৰ নোম শিয়ৰি তোলে? আপোনাৰ প্ৰথম কুইজ জয়ৰ কথা মনত আছেনে? তেতিয়া কেনে লাগিছিল?

উত্তৰ: ভগৱানৰ কৃপাত মই ২০০০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় আন্তঃমহাবিদ্যালয় কুইজ চেম্পিয়ন হৈছিলো। সেয়া আছিল মুম্বাইত অনুষ্ঠিত জেনিথ অল ইণ্ডিয়া আন্তঃমহাবিদ্যালয় কুইজ আৰু ডেৰেক অ'ব্ৰায়েন আছিল কুইজমাষ্টৰ। সেয়া আছিল মোৰ কুইজিং যাত্ৰাৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ মুহূৰ্ত। গুৱাহাটীৰ এটা দলে মুম্বাই, পুনে, বাংগালুৰু, কলকাতা, চেন্নাইৰ কুইজাৰসকলক পৰাস্ত কৰা – এক সুন্দৰ স্মৃতি।

৪. অসমত কুইজিং সমাজখন কিমান ডাঙৰ আৰু আপুনি ভাবেনে যে অসমৰ কুইজিং সমাজে দেশৰ বাকী অংশতকৈ কিবা সুকীয়া?

উত্তৰ: মই ক'বলৈ পাই বৰ সুখী যে আজি গুৱাহাটী অসমৰ একমাত্ৰ কুইজিং কেন্দ্ৰ নহয়। যোৰহাট, তেজপুৰ, মৰাণ, ধেমাজি, শিলচৰ, নলবাৰী আৰু নগাঁওৰ দৰে ঠাইবোৰেও বৰ ভাল প্ৰদৰ্শন কৰি আছে। এই অঞ্চলসমূহত প্ৰতি বছৰে শ শ কুইজ অনুষ্ঠিত হৈ আছে। আমাৰ ফেচবুক আৰু হোৱাটছএপৰ দৰে ছ'চিয়েল মিডিয়াত উমৈহতীয়া কুইজিং প্লেটফৰ্ম আছে। বিভিন্ন স্থানৰ কুইজাৰসকলে লগ ধৰি মতামত আদান-প্ৰদান কৰে। দেশৰ বাকী অংশত, আপুনি ক্ৰমান্বয়ে অধিক জ্যেষ্ঠ কুইজাৰ দেখা পাব, তেওঁলোকৰ বহুতো ৫০ বছৰৰ ওপৰৰ। কিন্তু অসমত, সেই বয়সৰ গোটত, কেৱল ৪-৫ জন কুইজাৰহে এতিয়াও আছে, যিটো এক চিন্তাৰ বিষয়। কুইজিংত ছোৱালীৰ অংশগ্ৰহণৰ ক্ষেত্ৰতো একেই কথা। অসমত, বেছিভাগ ছাত্ৰীয়ে স্কুলৰ পৰা ওলাই যোৱাৰ পিছত কুইজিং বন্ধ কৰি দিয়ে।

৫. বছৰ বছৰ ধৰি, আপুনি অসমত কুইজিং সংস্কৃতি কিদৰে বিকশিত হোৱা দেখিছে? আপুনি লক্ষ্য কৰা কিছুমান প্ৰধান পৰিৱৰ্তন কি কি?

উত্তৰ: হয়, কিন্তু বিশেষ পৰিৱৰ্তন দেখা নাযায়। এটা ভাল কথা হ'ল যে কেইবাজনো যুৱ কুইজাৰে কুইজ পৰিচালনা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। মই ক'ব লাগিব যে তেজপুৰ, যোৰহাট আৰু মৰাণৰ দৰে ঠাইবোৰে ভাল কাম কৰিছে আৰু অধিক কুইজ আয়োজন কৰিছে।

৬. আপুনি ভাবেনে যে আজিৰ প্ৰজন্মৰ বাবে কুইজিংয়ে এতিয়াও একেই উত্তেজনা আৰু মূল্য ধৰি ৰাখিছে? নে অংশগ্ৰহণৰ প্ৰকৃতি সলনি হৈছে?

উত্তৰ: হয়, ই সলনি হৈছে। নব্বৈৰ দশকত মানুহৰ কুইজিং আৰু বিষয় জানিবলৈ অধিক আগ্ৰহ আছিল। যদি আপোনাৰ সিদ্ধাৰ্থ বসুৰ কুইজ টাইম, বা জি বা চ'নী টিভিত প্ৰতি দেওবাৰে বৰ্ণভিটা কুইজ, বা দূৰদৰ্শনত সুৰভি মনত আছে, সেইবোৰ আছিল কিছুমান শ্ৰেষ্ঠ অনুষ্ঠান। এতিয়া, যেতিয়াই আপুনি টিভি খোলে, আপুনি নৃত্য অনুষ্ঠান, সংগীত অনুষ্ঠান, কমেডি অনুষ্ঠান আৰু বিগ বচ দেখে। ইয়াক নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব নোৱাৰি। কিন্তু সঁচাকৈ ক'বলৈ গ'লে, কুইজিং সকলোৰে বাবে নহয়। যিসকলে কিতাপ পঢ়িবলৈ ভাল পায় আৰু যাৰ কৌতূহলী মন আছে, তেওঁলোকেই জ্ঞানৰ এই আচৰিত পৃথিৱীখন ভাল পায়।

৭. যদি কোনোবাই আজি এগৰাকী ভাল কুইজাৰ হ'বলৈ বিচাৰে, বিশেষকৈ অসমত, আপোনাৰ পৰামৰ্শ কি হ'ব?

উত্তৰ: মই পৰামৰ্শ দিম, এগৰাকী ভাল কুইজাৰ হ'বলৈ চেষ্টা নকৰিব। এজন জ্ঞানী ব্যক্তি হ'বলৈ চেষ্টা কৰক। অধিক কিতাপ পঢ়ক, চলচ্চিত্ৰ চাওক, আৰু যিমান সম্ভৱ সিমান ভ্ৰমণ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰক। যেতিয়া আপুনি কিতাপ আৰু বাতৰি কাকত পঢ়ে, তেতিয়া আপুনি যদি কুইজিংত জড়িত হয়, তেন্তে আপুনি আপোনা-আপুনি কুইজাৰ হ'বলৈ সহায় কৰিব।

৮. কুইজিংয়ে আপোনাক মঞ্চৰ বাহিৰতো, জীৱন, কেৰিয়াৰ, বা সাধাৰণ চিন্তাধাৰাত সহায় কৰিছেনে?

উত্তৰ: হয়, নিশ্চয়। ই মোক আত্মবিশ্বাস, ৰাজহুৱা স্থানত কথা ক’ব পৰা দক্ষতা দিলে, আৰু আটাইতকৈ ডাঙৰ কথা, ই মোক কেইবাটাও ক্ষেত্ৰ, খেল, সংগীত, চলচ্চিত্ৰ, কলা, খাদ্য, আৰু এই তালিকাখন অবিৰতভাৱে চলি থাকে, সেই সকলোবোৰৰ বিষয়ে জ্ঞান দিলে। ইয়াৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ অংশটো হ'ল যেতিয়া আপুনি ভাৰতৰ বাহিৰৰ লোকসকলক লগ পায় আৰু তেওঁলোকৰ দেশৰ বিষয়ে কিছুমান আকৰ্ষণীয় তথ্য বিনিময় কৰে। ই ভাল লাগে আৰু তেওঁলোকে সঁচাকৈয়ে ইয়াৰ শলাগ লয়।

৯. অসমৰ কুইজ সংস্কৃতিৰ বিষয়ে এটা কথা কি যি আপুনি বিচাৰে যে অধিক লোকে জানক বা ইয়াৰ প্ৰশংসা কৰক?

উত্তৰ: পুৰস্কাৰৰ ধন, হাঁহি। অসম এনে একমাত্ৰ ঠাই য’ত লক্ষ লক্ষ টকা পুৰস্কাৰ হিচাপে দিয়া হয়, মুম্বাই, বেংগালুৰু বা চেন্নাইৰ কুইজত এনেকুৱা দেখা নাযায়।

১০. অসমৰ কোনটো কুইজ অনুষ্ঠান আপুনি প্ৰতি বছৰে সৰ্বাধিক আগ্ৰহেৰে আশা কৰে? কিয়?

উত্তৰ: যোৱা বছৰ, মই ওউৰোবৰোছ (Ouroboros) শীৰ্ষক এটা কুইজ অনুষ্ঠানত অংশগ্ৰহণ কৰিছিলো, যিটো দুজন শ্ৰেষ্ঠ কুইজাৰ দীপঞ্জন দেৱ আৰু সৌভিক ভট্টাচাৰ্যই পৰিচালনা কৰিছিল।

চোৱা, সকলো ঠাইতে দুই ধৰণৰ কুইজ আছে – এটা হ'ল যিসকলে কট্টৰ, গুৰুত্বপূৰ্ণ কুইজ ভাল পায় আৰু আনটো হ'ল মনোৰঞ্জন/মছলা কুইজ। মই প্ৰথম শ্ৰেণীৰ অন্তৰ্গত। ইয়াত মই আপোনাক এটা সঁচা কথা ক'ব পাৰো- আনকি এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ কুইজতো, কুইজমাষ্টৰে কাৰ্যকৰী কিন্তু কট্টৰ প্ৰশ্ন সাজিলে উপভোগ কৰিব পাৰি।

১১. যদি আপুনি অসমত কুইজ অনুষ্ঠিত কৰাৰ ধৰণৰ এটা বিষয় সলনি কৰিব পাৰিলেহেঁতেন, সেয়া কি হ’লহেঁতেন?

উত্তৰ: প্ৰশ্নৰ মান। মই জানো যে অসমৰ শ শ অভিজ্ঞ কুইজাৰ আৰু কুইজমাষ্টৰে মোৰ মন্তব্যত আপত্তি কৰিব, কিন্তু এয়া সঁচা যে মুম্বাই, বেংগালুৰু, চেন্নাই আৰু পুনেৰ কুইজসমূহ দহ বছৰ আগুৱাই আছে। আধুনিক কুইজিং বেলেগ আৰু ইয়াতো আমি খাপ খুৱাব লাগিব।

১২. আপুনি ভাবে নে যে ছ'চিয়েল মিডিয়া আৰু অনলাইন প্লেটফৰ্মসমূহে লাইভ কুইজিংৰ মনোভাৱত সহায় কৰিছে নে ক্ষতি কৰিছে?

উত্তৰ: লাইভ কুইজিং সম্পূৰ্ণ বেলেগ। যিসকল আন্তৰিক আৰু কট্টৰ কুইজাৰ তেওঁলোকে লাইভ কুইজ পছন্দ কৰে। মই ব্যক্তিগতভাৱে অনুভৱ কৰোঁ যে ছ'চিয়েল মিডিয়া আৰু অনলাইন প্লেটফৰ্মসমূহে কুইজিংৰ মনোভাৱত আঘাত হানে। এই আলোচনাত কেবিচি (KBC)ক বাদ দিওঁ। আজিকালি, হোৱাটছএপ গ্ৰুপত যথেষ্ট অনলাইন কুইজ আছে। কিন্তু আপুনি জানে যে, যেতিয়া মানুহে কেৱল গুগল কৰি উত্তৰ দিয়ে, তেতিয়া কোনো প্ৰকৃত মজা নাথাকে। মই কেইবাজনো কুইজাৰক জানো যিসকলে কেতিয়াও লাইভ কুইজত অংশগ্ৰহণ নকৰে কিন্তু অনলাইন কুইজ বাদ নিদিয়ে, আচৰিত নহয়নে?

১৩. মহাবিদ্যালয়ৰ কুইজ ক্লাব বা ৰেডিয়টৰ (Readiot) দৰে মঞ্চসমূহে সংস্কৃতিটো জীয়াই ৰখাত কি ভূমিকা পালন কৰিব পাৰে বুলি আপুনি ভাবে?

উত্তৰ: আমি এনে এটা পৰিবেশ সৃষ্টি কৰিব লাগিব য'ত মানুহক ক্ৰমান্বয়ে অধিক পঢ়িবলৈ উৎসাহিত কৰা হয়। কিন্তু আমি এই কথা অস্বীকাৰ কৰিব নোৱাৰো যে মানুহে মোবাইল ফোনত সময় কটোৱাত ভাল পায়। পঢ়া হৈছে এজন ব্যক্তিৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ গুণ। স্কুল আৰু কলেজসমূহে ক্লাব আৰম্ভ কৰিব লাগে। তেওঁলোকে মাহত দুবাৰ অনানুষ্ঠানিক কুইজ অধিবেশন আয়োজন কৰিব পাৰে। ইয়াৰ বাবে কোনো ডাঙৰ কুইজমাষ্টৰক আমন্ত্ৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে নিজেই কুইজ পৰিচালনা কৰিব পাৰে।

১৪. শেষত, আজিও আপোনাক কিহে আগুৱাই লৈ যায়? কিহে আপোনাক বাৰে বাৰে কুইজ মঞ্চলৈ ওভতাই আনে?

উত্তৰ: ইয়াৰ উত্তৰ দিয়াৰ আগতে, মই মোৰ পৰিয়াল, মোৰ মা, মোৰ পত্নী আৰু মোৰ কন্যাক ধন্যবাদ জনাব বিচাৰো। তেওঁলোকৰ অবিৰত সমৰ্থন আৰু উৎসাহেই মই আজিও অসমৰ কুইজিংত সক্ৰিয় হৈ থকাৰ অন্যতম প্ৰধান কাৰণ। সঁচাকৈ ক'বলৈ গ'লে, মই কিছু সময় ধৰি কুইজত অংশগ্ৰহণ কৰা নাই। মোৰ শেষ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণ আছিল ২০১৫ চনত ব্ৰেইন জেমত, য'ত আমি চেম্পিয়ন হৈছিলো। মই ১৯৯৭ চনৰ পৰা কুইজ পৰিচালনা কৰি আহিছো, গৱেষণা কৰিছো, কিতাপ পঢ়িছো, ভাল প্ৰশ্ন সাজিছো আৰু শেষত সেইবোৰ জ্ঞানপিপাসু লোকৰ সৈতে ভাগ বতৰা কৰিছো। সেয়াই মোক জ্ঞানৰ এই আচৰিত পৃথিৱীখনত আগুৱাই লৈ যায়। মই এই কথাও ক'ব বিচাৰো যে মোৰ শেহতীয়া কুইজ কিতাপ, "আলটিমেট কুইজ বুক ৰিভিজিটেড" (Ultimate Quiz Book Revisited), সমগ্ৰ ভাৰতৰ কুইজাৰসকলৰ দ্বাৰা ভালদৰে সমাদৃত হৈছে।